28 maart 2011

Sport is coalitievorming: Alleen kun je niets, je moet het samen doen”

Coalitievorming, in de betekenis van samen optrekken voor een gezamenlijk doel, laat zich steeds weer zien als de ultieme strategie om doelen te bereiken.
Daarbij moeten vooral partijen samenwerken die elkaar tot dan toe niet zagen staan. Om tot die coalitievorming te komen heb je naast het doel twee dingen nodig: initiatiefnemers en ambitie. De combinatie van deze initiatiefnemers, de ambitie en bijbehorend doel is het mooiste wat er is. Altijd een topprestatie als het zover komt.
Sport is coalitievorming: Alleen kun je niets, je moet het samen doen”
Op de foto v.l.n.r.: Pierre van Hooijdonk, Aron Winter, Harry Been, Ruud Gullit en fans, tijdens de HollandBelgium Bid in 2010.


Sport is in feite coalitievorming. Op alle niveaus. Dus zowel op het niveau van de individuele sporter als op het niveau van clubs, bonden, koepels en zelfs de overheid.


Er zijn goede voorbeelden van coalitievorming die tot de hoogste topprestaties hebben geleid. Het Bankrasmodel in de volleybalsport, waarbij de hele Nederlandse volleybaltop samenwerkte aan een topprestatie, leidde tot een gouden medaille op de Olympische Spelen in Atlanta. Een briljant moment en een absoluut en niet eerder vertoond hoogtepunt voor de volleybalsport waarmee Nederland wereldwijd indruk maakte. Nu het wat minder gaat met Nederland in de volleybalsport –in elk geval voor het herenvolleybal- is de vraag: wat schort er aan de coalitievorming?


Ook individuele sporters die tot grote hoogte stijgen blijken te floreren door een sterke coalitie van deskundigen en partijen. Op prestatieniveau, in de relatie met de andere sporters, in de media en de marketing, binnen de bond en soms ook daarbuiten. Zwemmer Pieter van den Hoogenband is daarvan toch wel het beste voorbeeld. Hij bereikte de absolute top met een sterk begeleidingsteam en bekommerde zich daarnaast samen met anderen ook om de zwemsport en topsport in zijn algemeenheid. De realisatie van het bijzonder fraaie Pieter van den Hoogenband zwembad in Eindhoven is een mooi voorbeeld van de resultaten van coalitievorming. En na zijn top sportcarrière is Pieter van den Hoogenband zeer actief met evenementen en initiatieven gericht op topsport gebleven.
Maar ook op clubniveau is coalitievorming de sleutel tot succes. Zowel voor de professionele topsport als voor de amateurclubs. Ook de locale hockeyclub of voetbalclub die locale coalities weet te smeden zal aantrekkelijk worden. Soms in een combinatie van verschillende sporten in één vereniging. Mooie voorbeelden zijn Kampong in Utrecht (o.a. (top)hockey, voetbal, cricket) en Omniworld in Almere (o.a. voetbal, volleybal). Clubs worden nu eenmaal geleid door vrijwilligers en daar is samenwerking en coalitievorming met deskundigen noodzaak. Hetzelfde geldt voor sportbonden.


Fraai is ook dat coalitievorming, als het dan eenmaal zover is, tot veel enthousiasme leidt. Drempels zijn geslecht en nieuwe mogelijkheden liggen voor het oprapen. Verdere groei en goede resultaten blijven niet uit.


Olympische ambitie
Een fraai voorbeeld van coalitievorming in Nederland is het Olympisch Plan 2028. Initiatief (NOC*NSF), ambitie (Nederland in de volle breedte naar een hoger, Olympisch niveau) en een doel (Nederland klaar voor een mogelijke kandidatuur voor de Olympische en Paralympische Spelen van 2028) brengt veel partijen bij elkaar. Nooit eerder was er in Nederland een coalitie van deze omvang, met vertegenwoordigers van sportbestuurders en topsporters, alle overheden, werkgevers- en werknemersorganisaties, onderwijsinstellingen en veel meer partijen.


Een concreet onderdeel van het programma is het streven om in de komende 11 jaar 130 EK’s en WK’s naar Nederland te halen.
Dat lukt alleen als de betrokken bonden zich realiseren dat coalitievorming noodzakelijk is. Maar ook de overheid dient zich dat te realiseren. Noodzakelijk is dat de overheid op basis van een goede maatschappelijke visie de sport financiert en ondersteunt. Met name in de bid-processen is dat een absolute voorwaarde voor succes. De overheid zal zich daartoe ook moeten organiseren.


Sponsoring en coalitievorming
‘Sport is not a business, but you have to run it as a business’ sprak onlangs internationaal sportbestuurder Hein Verbruggen uit op een bijeenkomst in Amsterdam. Het ging daar met name over sponsoring en de aansluiting van sponsor en gesponsorde. Ook de inbreng van kennis is van belang, zo werd onderstreept. De vrijwilligers van de sportbonden en clubs hebben wereldwijd behoefte aan die ondersteuning (kennis over finance, organisatie, marketing, communicatie). Coalitievorming versterkt de relatie met de sponsor en verhoogt ook de effectiviteit van de sponsoring voor de sponsor.


Kortom, coalitievorming dient bovenaan de agenda te staan van elke sportclub, bond en overheidsinstantie op sportgebied. Zoals Johan Cruijff zei: “Alleen kun je niets, je moet het samen doen.”


Let’s go!


Paul Kok, Strategy Director
Hill+Knowlton Strategies Nederland